Biografie

Nanouk Weijnen

Schilder en beeldhouwer Nanouk Weijnen groeide op in het Brabantse Velp in de Friese paarden stoeterij van haar ouders. Haar vader, keurmeester van Friese paarden, leerde haar al vroeg objectief naar dieren te kijken, op zoek naar de juiste vormen en verhoudingen van deze woeste en tegelijkertijd gracieuze dieren.

dierenschilder-animalartist

Het is niet verwonderlijk dat ze na haar opleiding aan de kunstacademie in Tilburg, monumentale doeken weidde aan dit dier. Tijdens haar verdere loopbaan is ze steeds meer [landbouw]huisdieren gaan schilderen, waaronder konijnen, kippen, koeien en honden. Mettertijd begon zij inheemse wilde dieren te schilderen en incidenteel een exotisch dier, zoals een leeuw uit de dierentuin.

dierenschilderij-animalpain

Weijnen is er van overtuigd dat dieren een grotere rol spelen in ons leven dan we ons realiseren. Mensen omgeven zich met dieren, maar tegelijkertijd is de afstand tussen mens en dier groter geworden. Met haar werk wil ze een ode brengen aan de dieren en een platform creëren voor meer bewustwording. Het stoort haar dat dieren op een nietsontziende wijze gebruikt worden als koopwaar.

In het werk van Weijnen draait alles om de emotie die een dier oproept. Ze probeert het tot leven te wekken door als het ware in de huid van het dier te kruipen en het eigenzinnige karakter ervan een gezicht te geven. Ze bestudeert liever een trotse Engelse vechtkriel met een fijne lichaamsbouw en lange benen, dan een gewone legkip. Het varken lijkt vaak de underdog van het dierenrijk, het wordt gezien als lui en onrein. Weijnen ziet juist een ontroerend en fascinerend subject, een varken is een intelligent, sociaal en nieuwsgierig wezen.

nanouk-weijnen-kunstenares-artist-budel-dorplein

De kunstenaar gebruikt de camera als schetsboek. Ze neemt haar tijd om met een getrainde blik de specifieke natuur van het dier te registreren. In een oogopslag ziet zij door haar lens de geschikte houding of een menselijke uitdrukking, ze wacht soms lange tijd op het juiste moment. Met de zorgvuldig gekozen foto’s gaat ze in haar atelier aan de slag. Haar werkwijze is arbeidsintensief. Ze wil de dieren goed leren kennen en bestudeert ze grondig. De dieren worden volmaakt en op groot formaat geportretteerd. De toeschouwer komt hierdoor zó dichtbij het dier, dat het een individu wordt met herkenbare emoties en karaktertrekken. Aan die extreme humanisering van de dieren ontleent het werk identiteit en betekenis. De werken hebben een kritische inslag over de ongerijmdheid waarop er in het westen met dieren wordt omgegaan. Met haar humane dierenportretten bevestigt de kunstenaar de voortgaande vervreemding van de natuur. Ze geeft met haar werk het signaal dat de mens het dier geen dier meer laat zijn, het dier is compleet gedomesticeerd. Haar realistische werken zijn onmiskenbaar een uitdrukking van haar meesterschap. De fluwelen afwerkingen van de vacht en de glanzende ogen, zoals van de veldhaas doen denken aan barokke schilderijen, waarin vakmanschap en virtuositeit werden gedemonstreerd.

 

Weijnen schildert in de traditie van de oude meesters van donker naar licht. Na een eerste onderlaag van acrylverf, mengt zij diverse media, waaronder olieverf op het doek. Daarmee creëert ze de voor de haar zo bekende achtergronden in haar dierenportretten, die een midden vormen tussen rust en beweging. Weijnen voelt zich geïnspireerd door het werk van Michaël Borremans, die zijn achtergronden tot leven brengt door zijn manier van schilderen. Bij Weijnen lijken de dieren uit het schilderij te stappen. Om nog meer eigenheid te creëren, heeft ze een techniek ontwikkeld waarbij verschillende schildermedia op elkaar reageren zodat er een bepaald soort vlekkenpatroon ontstaat. In de tweede laag wordt dat patroon onderdeel van de compositie. Het vormt een soort aura om het dier. Ook het schetsmatige, de strakke penseelvoering en het sobere kleurgebruik van Borremans zijn grote voorbeelden voor haar werk. Zijn onderwerpen zijn niet gladgestreken en toch realistisch. Het werk van Weijnen is eveneens het tegenovergestelde van fotografisch of verfijnd. Qua techniek en lichtgebruik is Rembrandt haar grote voorbeeld. Met een speciale lamp zet ze haar onderwerpen in het Rembrandt-licht. Andere schilders waardoor Weijnen zich laat inspireren zijn Théodore Géricault en Rosa Bonheur. Géricault schilderde paarden met een rijkdom aan expressie en beweging. Bonheur schilderde dieren gelijkwaardig aan de mens. In Bonheur’s werk hebben dieren een menselijke expressie, net als in het werk van Weijnen. Bovendien werkte Bonheur met haar eigen dieren, vanuit een stal grenzend aan haar atelier. Ook daarin is een vergelijking te trekken. Weijnen leeft met de dieren die ze schildert en ziet het als een vereiste om ze goed te leren kennen. Het karakter is bepalend voor de sfeer van het dierenportret. Ze streeft naar diepte en gelaagdheid en werkt om die reden veel met olieverf. Ze brengt laag op laag aan, waardoor het werk soms een pasteus karakter krijgt.

nanouk-weijnen-1

De sculpturen van Weijnen vertolken evenzo de menselijke trekken van het dier. Het zijn geboetseerde portretten, geen kopie van het origineel. De beelden hebben mede door materiaalgebruik een bepaalde grofheid. Weijnen gaat te werk door foto’s te maken van iedere zijde van het onderwerp en daarmee een 3D beeld samen te stellen.

Ze last een frame, zet daar houten blokjes met ijzerdraad omheen en modelleert vervolgens het beeld met klei. Net als in haar schilderijen zoekt ze hierbij naar gelaagdheid en textuur. In haar beelden is ze minder op zoek naar de details, waardoor bijvoorbeeld ogen, neus en poten grover worden neergezet. Haar sculpturen voert ze uit in kunststof of brons. Ze besteedt veel zorg aan het patina van haar beelden.

Nanouk Weijnen [Velp, 1973] studeerde aan de Kunstacademie in Tilburg, volgde de Lerarenopleiding tekenen en schilderen in Nijmegen en deed beeldhouwkunst aan de NIKO Academie voor beeldende kunsten en podiumkunsten in Neerpelt, België. Weijnen exposeerde in binnen- en buitenland, waaronder Kasteel Tongelaar in Mill, Kunsthuis van het Oosten in Enschede, Equitana in Essen, Duitsland en in de Fabriek in Eindhoven. Zij verzorgt een geïllustreerde column in het tijdschrift Landleven. Haar werk bevindt zich in verschillende particuliere- en bedrijfscollecties. Weijnen werkt autonoom en in opdracht.